Avrupa Birliği’nde ambalaj ve ambalaj atıklarının azaltılması, geri dönüşümün kolaylaştırılması ve çevre ile insan sağlığının korunması amacıyla hazırlanan yeni kurallar 12 Ağustos 2026 itibarıyla uygulanmaya başladı.
Yeni düzenlemeler, AB pazarına sunulan tüm ambalajların üretimi ve içeriğine yönelik çeşitli şartlar getirirken, şirketler için yeniden kullanım ve geri dönüşüm alanında yeni yükümlülükler oluşturuyor.
Ambalajların geri dönüştürülebilir olması zorunlu hale geliyor
Yeni kurallara göre ambalajların yeniden kullanılabilir veya kullanım sonrasında geri kazanılabilir olması hedefleniyor.
2030’dan itibaren tüm ambalajların geri dönüştürülebilir olması öngörülürken, plastik ambalajlarda geri dönüştürülmüş içerik kullanımına yönelik hedefler de 2030 ve 2040 yıllarında kademeli olarak artırılacak.
Ambalajların üzerinde daha anlaşılır etiket ve renklerin kullanılması da teşvik edilecek. Böylece tüketicilerin ambalajın hangi malzemeden üretildiğini, hangi atık kutusuna atılması gerektiğini ve yeniden kullanım için nereye teslim edilebileceğini daha kolay anlaması amaçlanıyor.
Tek kullanımlık bazı ürünler yasaklanacak
Düzenlemenin önemli aşamalarından biri 2030’da yürürlüğe girecek.
Daha sürdürülebilir alternatiflerin bulunduğu durumlarda bazı tek kullanımlık ambalajların kullanımı yasaklanacak. Otellerde kullanılan küçük şampuan şişeleri ve bazı küçük ketçap paketleri bu kapsama giren ürünlere örnek gösteriliyor.
Şirketlerin gereksiz ambalaj kullanımını ve özellikle kargo paketlerindeki boş alanı azaltması da hedefleniyor.
Depozito ve yeniden dolum sistemleri yaygınlaşacak
Yeni kurallar, depozito ve iade sistemlerinin güçlendirilmesini de öngörüyor.
Şirketlerin mümkün olduğu durumlarda ürünler için yeniden kullanım veya yeniden doldurma seçenekleri sunması gerekecek. Bu seçeneklerin tüketiciye ek ücret getirmemesi hedefleniyor.
PFAS kullanımına sınırlama
Düzenleme yalnızca atık miktarını değil, ambalajlarda kullanılan kimyasalları da kapsıyor.
İnsan sağlığı ve çevre açısından risk taşıyan, doğada uzun süre kalabilen PFAS olarak bilinen “sonsuz kimyasalların” gıda ambalajlarındaki kullanımına sınırlamalar getiriliyor.
Ayrıca geri dönüştürülemeyen veya çevreye zarar veren malzemeleri kullanan markaların, ortaya çıkan atıkların temizlenmesi için daha fazla maliyet üstlenmesi öngörülüyor.
Şirketlere yeni fırsatlar da sunacak
Avrupa Komisyonu, düzenlemenin yalnızca çevresel yükümlülükler getirmediğini, aynı zamanda geri dönüşüm ve sürdürülebilir ambalaj çözümleri geliştiren şirketler için yeni ekonomik fırsatlar oluşturacağını belirtiyor.
Yeni sistemle AB genelinde ambalaj kurallarının uyumlaştırılması, ambalaj atıklarının azaltılması ve daha döngüsel, sürdürülebilir ve rekabetçi bir ekonomi oluşturulması amaçlanıyor.
Etiketler: Avrupa Birliği, AB, ambalaj, ambalaj atıkları, geri dönüşüm, çevre, sürdürülebilirlik, plastik, PFAS, depozito sistemi, Avrupa Komisyonu
