AB'den Gazze'nin erken toparlanması için 883,6 milyon euroluk girişim
Avrupa Birliği (AB), Gazze'nin yeniden toparlanma sürecine uluslararası desteği artırmak amacıyla yeni bir girişim başlattı. Avrupa Komisyonu, Gazze'deki erken toparlanma çalışmalarını desteklemek üzere "Team Gaza Initiative" kapsamında 883,6 milyon euroluk finansal katkının koordinasyonunu üstlendi.
Brüksel'de düzenlenen Filistin Donör Grubu'nun (PDG) ikinci toplantısına 65 ülke ve kurumdan delegasyon katıldı. Toplantıya Akdeniz'den Sorumlu Komisyon Üyesi Dubravka Šuica ile Filistin Başbakanı Muhammed Mustafa eş başkanlık yaptı.
Toplantının gündeminde Gazze'nin erken toparlanmasına yönelik yeni girişimin yanı sıra Filistin Yönetimi'nin reform gündemindeki ilerlemeler ele alındı. Görüşmeler sonucunda PEGASE mekanizması üzerinden sağlanan mali desteğin artırılması ve uluslararası yardımların daha koordineli hale getirilmesi konusunda adımlar atıldı.
Gazze'nin temel hizmetlerinin yeniden işler hale getirilmesi hedefleniyor
"Team Gaza Initiative", Gazze'de erken toparlanma çalışmalarına yönelik uluslararası finansal desteğin koordineli biçimde kullanılmasını amaçlıyor.
Girişim kapsamında su ve kanalizasyon altyapısının yeniden işler hale getirilmesi, enkaz ve katı atıkların yönetimi ve temizlenmesi, sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi ile enerji, tarım ve gıda sistemlerinin yeniden ayağa kaldırılması hedefleniyor.
Girişimin temelini, Avrupa Birliği, Birleşmiş Milletler ve Dünya Bankası tarafından Nisan 2026'da yayımlanan Gazze Hızlı Hasar ve İhtiyaç Değerlendirmesi oluşturuyor.
İspanya, Danimarka, Birleşik Krallık, Almanya, Norveç, Finlandiya, İtalya, Hollanda, Fransa, Japonya, İsviçre, İsveç ve Belçika'nın yanı sıra Avrupa Komisyonu, Avrupa Yatırım Bankası ve Dünya Bankası girişime katılıyor. Avustralya ve Kanada'nın da girişime katılmaya ilgi gösterdiği bildirildi.
Su ve atık yönetimi projeleri gündemde
Akdeniz'den Sorumlu Komisyon Üyesi Dubravka Šuica'nın İsrail ve Filistin'e gerçekleştirdiği son ziyaret sırasında Gazze'de atık ve su yönetimi alanlarında iki büyük projenin hayata geçirilmesine yönelik İsrailli yetkililerle görüşmeler gerçekleştirildi.
Brüksel'deki toplantıda söz konusu projelerle ilgili taraflar arasında ilk değerlendirme ve koordinasyon görüşmeleri yapıldı.
Filistin Yönetimi reform gündemini sundu
Toplantıda Filistin Yönetimi, Avrupa Birliği ile üzerinde mutabakata varılan Reform Matrisi kapsamında hayata geçirilen çalışmalar hakkında bilgi verdi.
Reformlar arasında kamu maliyesi ve kamu harcamalarında iyileştirmeler, kamu yönetiminin güçlendirilmesi, iş ortamının geliştirilmesi ve kamu hizmetlerinin dijitalleştirilmesi yer alıyor.
Ayrıca su ve elektrik yönetim altyapısının geliştirilmesi, sosyal koruma sisteminin reforme edilmesi ve eğitim sisteminin modernleştirilmesine yönelik adımlar da toplantıda gündeme getirildi.
PEGASE üzerinden 41,7 milyon euroluk yeni destek
AB'nin Filistin Yönetimi'ne finansal desteği, fonların güvenli ve şeffaf biçimde aktarılmasını sağlayan PEGASE mekanizması üzerinden yürütülüyor.
2008 yılında oluşturulan PEGASE sistemi kapsamında, mali desteklerin denetim ve doğrulama süreçlerinden geçirilmesi ve yardımların daha etkin kullanılmasının sağlanması amaçlanıyor. Mekanizma üzerinden bugüne kadar Filistin halkına toplam 3,8 milyar euroluk destek aktarıldı.
Filistin Donör Grubu toplantısı kapsamında AB ile İspanya, Danimarka, Kıbrıs, İrlanda, Yunanistan, Portekiz, İtalya, Hollanda, Fransa, İsviçre ve Belçika arasında PEGASE üzerinden aktarılmak üzere 41,7 milyon euroluk yeni katkı anlaşmaları imzalandı.
Bu destek, Avrupa Komisyonu'nun 2026 ve 2027 yılları için PEGASE aracılığıyla taahhüt ettiği 310 milyon euroluk finansmana ek olarak sağlandı.
AB'nin Filistin'e desteği sürüyor
Avrupa Birliği, Filistinlilerin uzun vadeli refahı ve bölgede kalıcı barışın sağlanması için iki devletli çözümü desteklediğini belirtiyor.
AB, 1994 yılından bu yana Filistin'e yaklaşık 30 milyar euroluk yardım sağladı. Avrupa Komisyonu ayrıca Nisan 2025'te Filistin'in toparlanması ve dayanıklılığının güçlendirilmesi amacıyla üç yıllık dönemi kapsayan 1,6 milyar euroluk Çok Yıllı ve Kapsamlı Programı kabul etti.
Filistin Donör Grubu, söz konusu programın temel unsurlarından biri olarak değerlendiriliyor. İlk toplantısı Kasım 2025'te gerçekleştirilen grubun ikinci toplantısında başlatılan "Team Gaza Initiative" ile uluslararası bağışçıların ve uygulayıcı ortakların çalışmalarının daha iyi koordine edilmesi hedefleniyor.
AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi ve Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Kaja Kallas, Filistin Yönetimi'nin reformlarını sürdürmesi ve yönetim kapasitesini güçlendirmesi gerektiğini belirterek, Gazze halkının temel ihtiyaçlarını karşılayabilmesi ve yaşamını yeniden kurabilmesi için sürekli finansal desteğe ihtiyaç duyduğunu ifade etti.
Akdeniz'den Sorumlu Komisyon Üyesi Dubravka Šuica ise Filistin Donör Grubu'nun Filistin halkına uluslararası desteğin mobilize edilmesi ve daha etkin, şeffaf ve hesap verebilir bir Filistin Yönetimi için gerekli reformların ilerletilmesi açısından giderek daha önemli bir platform haline geldiğini söyledi.
