Eğitimci-Türkolog Hayat Aras, “Altay’dan Anadolu’ya bitikler 5: Geçmişin bugünkü izinde: Şeytan Parmağı” başlıklı yazısında Altay coğrafyasındaki gözlemlerini paylaştı. Aras, geçmişi anlamaya çalışırken yalnızca yazılı kaynaklara değil, yaşadığı coğrafyanın insanlarının ortak hafızasına ve doğanın anlattıklarına da kulak verdiğini belirtti.
Katun Irmağı kıyısındaki kaya oluşumu
Aras, Katun Irmağı’nın turkuaz akışını izleyerek Aya Gölü yakınındaki dik tepeye tırmandıklarını aktardı. Yükseldikçe nehir yatağının aşağıda açıldığını, karşı kıyıda ise Souzga köyünün görüldüğünü ifade etti.
Yazıda, Rusçada Çörtov Palets adıyla bilinen ve “Şeytan Parmağı” anlamına gelen kaya oluşumunun siluetine de yer verildi. Yerden göğe uzanan görünümü ve ucundaki dikey çıkıntının, oluşuma verilen adın anlamını ortaya koyduğu anlatıldı.
Doğal yapı ve söylenceler
Aras’a göre Şeytan Parmağı, çevresindeki daha yumuşak taşların zamanla aşınmasına karşın sağlamlığı sayesinde ayakta kalan bir ostanets. Rüzgâr, Sibirya soğuğu ve nehrin eski taşkınlarının şekillendirdiği kaya, geçmişteki yeryüzü biçimlerinin izini taşıyan bir oluşum olarak tanımlandı.
Yazar, Kapadokya, Eskişehir Yazılıkaya ve Hasankeyf çevresindeki aşınım kalıntılarıyla benzerlik kurarken, bölgedeki söylencelere de değindi. Bu anlatıların en yaygınında, Altay topraklarını ele geçirmek isteyen Çerto ile genç savaşçı Kuyum’un karşı karşıya geldiği belirtildi.
