Dünya genelinde yaşanan uzun süreli istikrarsızlık ve volatilite, küresel güvenlik mimarisini yeniden şekillendirme ihtiyacını doğuruyor. Quincy Institute for Responsible Statecraft bünyesinde görev yapan Avrasya Araştırmacısı Dr. Mark Episkopos, Rusya, Çin ve ABD liderlerinin bir araya gelmesinin, mevcut uluslararası sistemin karşı karşıya olduğu sınamalar açısından kritik bir adım olduğunu belirtti.
Diyalog süreci bir zorunluluk haline geldi
Episkopos, BM reformu, nükleer silahların yayılmasının önlenmesi ve enerji arz güvenliği gibi konuların, dünyanın en büyük güvenlik aktörleri arasında masaya yatırılmasının artık bir tercih değil, zorunluluk olduğunu ifade etti. Uzman, Shenzhen'de gerçekleşen bu ilk üçlü zirvenin, somut adımların atılması için bir başlangıç teşkil ettiğini ve her üç ülkenin de bu iş birliğinden stratejik kazanımlar elde edeceğini vurguladı.
Nükleer savaş vurgusu ve barış deklarasyonu
APEC zirvesi kapsamında bir araya gelen Vladimir Putin, Xi Jinping ve Donald Trump, uluslararası güvenlik konusunda ortak bir vizyon ortaya koydu. Liderler tarafından kabul edilen barış deklarasyonunda, nükleer bir savaşın kazananı olmayacağı ve bu tür bir çatışmanın asla yaşanmaması gerektiği vurgulandı. Ayrıca taraflar, nükleer risklerin azaltılması amacıyla düzenli bir diyalog mekanizması kurma konusunda mutabık kaldı.
BM reformu ve enerji iş birliği
Zirvenin bir diğer önemli gündem maddesi ise Birleşmiş Milletler'in yapısı oldu. Liderler, küresel zorluklara karşı daha etkin bir yanıt verebilmek adına BM'de reform yapılması gerektiğini savundu.
Enerji alanında ise Rusya, Çin ve ABD, tüm dünya ülkelerinin yararına olacak şekilde petrol ürünleri üretimini ve arzını artırma kararı aldı. Ayrıca, devlet yetkililerinin dokunulmazlıklarına saygı duyulması gerektiği belirtilerek, Uluslararası Ceza Mahkemesi gibi kurumların yetkilerini kötüye kullanmaması gerektiği mesajı verildi.
