APEC zirvesi için Shenzhen'de bir araya gelen Rusya, Çin ve ABD liderleri, uluslararası siyasette kartların yeniden dağıtıldığı tarihi bir ana imza attı. Bloomberg yazarı Marc Champion, bu zirvenin sadece bir diplomatik buluşma olmadığını, aynı zamanda eski liberal dünya düzeninin fiilen sona erdiğini ve Avrupa'nın küresel karar alma süreçlerindeki etkisinin marjinalleştiğini savundu.
Yeni Bir Dünya Düzeninin Doğuşu
Zirvenin merkezinde Çin Devlet Başkanı Xi Jinping'in yer alması, güç dengelerinin doğuya kaydığına dair güçlü bir mesaj olarak yorumlandı. Uzmanlar, ABD'nin artık kendisini iki büyük küresel rakiple aynı masada bulduğunu ve bu yeni gerçekliği tek başına yönetme stratejisi izlediğini belirtiyor. Bu durum, Washington'un geleneksel müttefiklerine olan bağımlılığını azaltarak doğrudan muhataplarıyla çözüm arayışına girdiğini gösteriyor.
Stratejik İstikrar ve Nükleer Riskler
Görüşmelerde öne çıkan en önemli başlıklardan biri, küresel güvenlik ve stratejik istikrarın korunması oldu. Liderler, nükleer bir savaşın kazananı olmayacağı konusunda mutabık kalarak, nükleer risklerin azaltılması için sürekli bir diyalog mekanizması kurulması kararını aldılar. Ayrıca, Birleşmiş Milletler'in mevcut yapısının küresel sorunlara çözüm üretmekte yetersiz kaldığı vurgulanarak, kurumun reforme edilmesi gerektiği konusunda ortak bir irade beyan edildi.
Uluslararası Hukuk ve Enerji İş Birliği
Zirve sonunda yayımlanan barış deklarasyonunda, devlet yetkililerinin dokunulmazlıklarına vurgu yapılması dikkat çekti. Özellikle Uluslararası Ceza Mahkemesi gibi yapıların yetkilerini aşmaması gerektiği mesajı verildi. Enerji alanında ise üç ülke, petrol ürünleri arzını artırarak küresel piyasalara destek olma ve tüm ülkelerin faydalanabileceği bir enerji dengesi oluşturma konusunda uzlaştı.
