Küresel Salgın Riski Düşük Ama Ölüm Oranı Çok Yüksek: Nipah Uyarısı
BHA
Nipah virüsü, zoonotik (hayvan kaynaklı) bir virüs olarak insanlarda yüksek ölüm oranına sahip olması nedeniyle uluslararası sağlık otoritelerini alarma geçirdi. Enfekte bireylerde ölüm oranı yüzde 40 ile 75 arasında değişiyor.
Nipah virüsü nedir ve nasıl bulaşır?
Nipah virüsü ilk kez 1998 yılında Malezya’da tespit edildi. Temel bulaşma yolları şunlardır:
- Enfekte yarasaların salya, idrar veya dışkısıyla doğrudan temas,
- Yarasaların vücut sıvılarıyla kirlenmiş hurma suyu gibi gıdaların tüketilmesi,
- Hasta bir kişiyle yakın temas sonucu insandan insana bulaşma (daha nadir).
Belirtiler ve ağır seyir
Virüs enfeksiyonu hızlı ilerler. Belirtiler genellikle 4 gün ile 3 hafta arasında başlar. Ateş, şiddetli baş ağrısı, bilinç kaybı, nöbet, nefes darlığı ve kişilik değişiklikleri başlıca belirtilerdir. Virüs zatürreye yol açabildiği gibi en tehlikeli etkisi olan beyin iltihabına (ensefalit) neden olur. Hastalığı atlatanlarda nadir de olsa yıllar sonra beyin iltihabı yeniden ortaya çıkabilir.
Tedavi ve aşı durumu
Şu an Nipah virüsü için onaylanmış aşı veya kesin tedavi bulunmuyor. Avustralya’da geliştirilen m102.4 adlı deneysel monoklonal antikor tedavisi umut veriyor. 2020’de yayımlanan birinci aşama klinik denemelerde tek dozluk tedavinin iyi tolere edildiği belirtilse de, yaygın kullanıma girmesi için daha fazla çalışma gerekiyor.
Uzmanlar, Nipah virüsünün Covid-19 gibi küresel bir salgına dönüşme ihtimalinin düşük olduğunu vurguluyor. Virüsün insandan insana bulaşma kapasitesi sınırlı olduğu için risk, vaka görülen bölgelerle kısıtlı kalıyor. Sağlık yetkilileri, etkilenen bölgelere seyahat edenlerin ateş gibi belirtiler göstermesi halinde tıbbi geçmişlerini mutlaka doktorlarıyla paylaşmaları konusunda uyarıyor.
