Suriye Dışişleri ve Gurbetçiler Bakanı Esad Hasan El-Şeybani, İsrail ile güvenlik anlaşmasına ilişkin müzakerelerin yakın zamanda yeniden başlamasını beklediklerini ancak önceliklerinin İsrail saldırılarının durdurulması olduğunu belirtti.
Şam'dan yapılan açıklamada El-Şeybani, Reuters ajansına verdiği röportajda, diplomasi kapısının siyasi ilerleme sağlayabilecek her türlü sürece açık olduğu bir dönemde "tarihi bir fırsatın" değerlendirilmesi çağrısında bulundu. Bakan, Şam'ın önceliğinin İsrail saldırılarının durdurulması olduğunu vurgulayarak, bu yönde güven artırıcı adımlar atılması gerektiğini ifade etti.
"Müzakereler İran-İsrail savaşı sonrasında askıya alındı"
El-Şeybani, müzakerelerin İran-İsrail savaşının ardından durdurulduğunu belirterek, "Bu süreci tamamlamak için yakın zamanda müzakerelerin yeniden başlamasını umuyoruz" dedi. Ancak Bakan, "Şu anda İsrail'e güvenmiyoruz. İlişkiler çerçevesinde iletişim kuruyoruz, ancak şu an güven söz konusu değil" ifadelerini kullandı.
El-Şeybani, İdlib ilindeki Ebu El-Zuhur Askeri Havaalanı'na geçen salı günü düzenlenen İsrail saldırısının ardından temasların kesildiğini de sözlerine ekledi. Özellikle Suriye'nin güvenliğini sürekli tehdit eden bir tarafla iletişimin gerekli olduğunu vurgulayan Bakan, bu iletişimin sonuç vermemesi halinde Şam'ın böyle bir iletişimi istemediğini belirtti.
"Tarihi fırsat" çağrısı
İsrail'in "güvenliğini sert güç kullanımı yoluyla sağlamayı birçok kez denediğini ancak başarılı olamadığını" belirten El-Şeybani, "Kapı açık ve müzakerelerin yakında yeniden başlayacağına inanıyorum" dedi.
Bakan, ABD ile ilgili olarak ise Washington'un İsrail'e sürekli baskı yapmaya veya İsrail'i Suriye ile anlaşmaya varmak amacıyla yeniden müzakere masasına dönmeye yönlendirmeye çalıştığını ifade etti. "İsrail'e güvenmek çok zor, ancak Suriye'nin çevresiyle ilişkilerinin istikrarlı olmasına yönelik çok yüksek bir hedefimiz var" diye konuştu.
El-Şeybani, Suriye'nin bugün anlayış, barış ve diplomasi için elini uzattığını ve istikrarlı bir bölge olmak istediğini vurguladı.
Güvenlik anlaşması ve İsrail saldırıları
Şam'ın, İsrail'in güvenlik endişelerinin dikkate alınması yönündeki talebine bir itirazı olmadığını belirten El-Şeybani, ancak İsrail'in de Suriye'nin güvenlik kaygılarına saygı göstermesi ve egemenliğine riayet etmesi gerektiğini ifade etti. Bu kapsamda İsrail'in tekrarlanan saldırılarına, Suriye hava sahasını ihlal etmesine ve ülkenin güneyinde gerçekleştirdiği gözaltı operasyonlarına dikkat çekti.
Güvenlik anlaşmasına ilişkin olarak El-Şeybani, Suriye ve İsrail taraflarının kağıt üzerinde neredeyse tüm konularda anlaşmaya vardığını belirterek, anlaşmada çok sayıda maddenin bulunduğunu ve bunların başında İsrail'in Suriye'ye yönelik saldırılarının durdurulması ile iç işlerine müdahale edilmemesinin geldiğini ifade etti.
"Saldırıların durdurulması her şeyden önce gelir"
El-Şeybani, İsrail'in anlaşmayı tamamlamaktan kaçınmaya çalıştığını belirterek, "Onlarda bir anlaşmaya varmak için gerekli motivasyonu veya gerçek iradeyi görmedik" dedi.
Suriye'nin şu anki önceliğinin "her şeyden önce, hatta güvenlik anlaşmasından bile önce saldırıları durdurmak" olduğunu vurgulayan Bakan, daha sonra barış ve Golan konularının ele alınabileceğini belirtti.
ABD ve Türkiye ile ilişkiler
ABD'nin Suriye ve Irak Özel Temsilcisi Thomas Barrack'ın, Washington'un İsrail, Türkiye ve Suriye arasında çatışmayı önleyecek bir mekanizma oluşturmak için çalıştığı yönündeki açıklamalarına ilişkin El-Şeybani, söz konusu mekanizma üzerinde henüz anlaşmaya varılmadığını belirtti. "Yeni Suriye'deki İsrail işgalinin mevcut durumunu kalıcılaştıracak bir mekanizma istemiyoruz" dedi.
Suriye'nin askeri eğitim konusunda Türkiye'ye ve Ürdün ile Suudi Arabistan'ın da aralarında bulunduğu kardeş Arap ülkelerine güvendiğini ifade eden El-Şeybani, "Türkiye bu alanda Suriye halkını desteklemeye hazır olduğu ve bu yönde girişimde bulunduğu sürece, elbette kendilerine teşekkür edeceğiz ve bu destekten vazgeçmeyeceğiz" dedi.
Bakan ayrıca, Amerika Birleşik Devletleri'ne İsrail'in Suriye'ye yönelik niyetlerine güvenmediklerini ve mevcut İsrail politikasının bölge istikrarına katkı sağlamadığını açıkça ifade ettiklerini belirtti. Suriye'nin gerginliği azaltacak bir anlaşmaya varmak konusunda hala istekli olduğuna işaret eden El-Şeybani, bu sorumluluğun tek bir tarafa ait olamayacağını ve İsrail'in de politikasını yeniden değerlendirmesi gerektiğini sözlerine ekledi.
