Ürdün ve Avrupa Birliği, ortaklıklarını güçlendirme ve Gazze’de çatışmayı sona erdirme kararlılığını yineledi
Amman – Ürdün ile Avrupa Birliği, Gazze Şeridi’ndeki felaket boyutundaki insani durumun acil ve derhal müdahale gerektirdiğini vurgulayarak, Gazze’deki çatışmanın sona erdirilmesine yönelik kararlılıklarını yeniden teyit etti.
Bu vurgu, Ürdün Haşimi Krallığı ile Avrupa Birliği arasında Amman’da düzenlenen ilk Ürdün-AB Zirvesinin ardından yayımlanan ortak bildiride yer aldı. Taraflar, zirveyi bir yıl önce kapsamlı stratejik ortaklık düzeyine yükseltilen ikili ilişkiler açısından önemli bir dönüm noktası olarak nitelendirdi.
Gazze için acil insani erişim çağrısı
Ortak bildiride, tüm tarafların Gazze’de çatışmayı sona erdirmeye yönelik anlaşmalara uyması gerektiği belirtilirken, Birleşmiş Milletler ve insani yardım kuruluşlarının uluslararası insani hukuk çerçevesinde Gazze’ye tam erişiminin sağlanmasının önemi vurgulandı. Bildiride, Gazze’nin tamamına hızlı, güvenli, engelsiz, sürdürülebilir ve geniş çaplı insani yardım ulaştırılması çağrısı yapıldı.
İki devletli çözüm vurgusu
Ürdün ve AB, uluslararası hukuk ve ilgili BM Güvenlik Konseyi kararları doğrultusunda, İsrail ile barış ve güvenlik içinde yan yana yaşayan bağımsız ve yaşayabilir bir Filistin devletinin kurulmasını öngören iki devletli çözümün, adil ve kalıcı barışa ulaşmanın tek yolu olduğunu yineledi.
Taraflar, Filistin Yönetimi reform programının uygulanması ve sivil polis gücünün güçlendirilmesinin önemine dikkat çekti. Bu kapsamda, AB’nin siyasi, güvenlik ve savunma misyonları aracılığıyla Filistin polisinin Gazze’de kontrolü güvenli ve etkin biçimde yeniden sağlamasına destek verilmesi gerektiği ifade edildi.
Ayrıca, Filistin Yönetimi’nin işleyişinin ve halka temel hizmetlerin sürdürülebilmesi için İsrail’den gümrük gelirlerinin serbest bırakılması ve İsrail-Filistin bankaları arasında muhabir bankacılık hizmetlerinin genişletilmesi çağrısı yapıldı.
Ortak bildiri, Batı Şeria’da toprak ilhakı, yasa dışı yerleşimlerin genişletilmesi, yerleşimci şiddeti ve Filistinlilerin Gazze veya Batı Şeria’dan (Doğu Kudüs dahil) zorla yerinden edilmesine yönelik girişimleri şiddetle kınadı. Ayrıca, Haşimi himayesi dâhil olmak üzere Kudüs’teki kutsal mekânların tarihi ve hukuki statüsünün korunmasına bağlılık yeniden teyit edildi.
Ürdün’e 3 milyar avroluk AB desteği
Avrupa Birliği, Ürdün ekonomisine, reform ve modernizasyon programlarına desteğini yineleyerek;
1 milyar avro mali yardım,
640 milyon avro hibe,
1,4 milyar avro kamu ve özel yatırım
olmak üzere toplam 3 milyar avroluk bir destek paketi açıkladı.
Taraflar ayrıca özel sektör yatırımlarının artırılması, iş ortamının iyileştirilmesi ve Nisan 2026’da Amman’da Ürdün-AB Yatırım Konferansı düzenlenmesi konusunda mutabakata vardı.
Güvenlik, savunma ve bölgesel konular
Açıklamada, 2026 yılında Amman’da ilk Avrupa-Ürdün Güvenlik ve Savunma Diyalog Forumunun başlatılacağı duyuruldu. Savunma, güvenlik, terörle mücadele, sınır yönetimi ve organize suçla mücadele alanlarında iş birliğinin güçlendirileceği belirtildi.
Bölgesel konularda ise taraflar, Lübnan ve Suriye’nin istikrarı ve toprak bütünlüğüne desteklerini yineleyerek, Suriye’de kapsayıcı ve barışçıl bir geçiş sürecinin, geçiş dönemi adaletinin, güvenlik sektörü reformunun ve Suriyeli mültecilerin güvenli, gönüllü ve onurlu dönüşü için uygun koşulların önemini vurguladı.
Araştırma, gençlik ve bağlantı projeleri
Taraflar; bilimsel araştırma ve inovasyon, gençlerin güçlendirilmesi, eğitim ve mesleki eğitim ile sosyal koruma alanlarında iş birliğinin önemine dikkat çekti. Ayrıca, Hindistan-Orta Doğu-Avrupa Ekonomik Koridoru dâhil olmak üzere bölgesel bağlantı projelerine destek verilmesi gerektiği ifade edildi.
