Petrol Şirketi Exxon'dan Trump'a: “Venezuela'ya Yatırım Yapılamaz”
ABD merkezli enerji devi ExxonMobil'in CEO'su Darren Woods, Beyaz Saray'da düzenlenen enerji politikası toplantısında Başkan Donald Trump'a Venezuela'nın mevcut koşullar altında "yatırım yapılamaz" bir pazar olduğunu belirtti.
Bu açıklama, Trump'ın ABD'li petrol şirketlerini Venezuela'da büyük ölçekli yatırımlara teşvik etme çabalarına soğuk bir duş etkisi yarattı. Toplantıya ExxonMobil'in yanı sıra ConocoPhillips gibi diğer büyük oyuncuların yöneticileri de katıldı, ancak şirketler geçmişteki kamulaştırmalar, tahkim davaları ve belirsiz düzenlemeler nedeniyle tereddütlerini dile getirdi.
Toplantının Arka Planı ve Trump'ın Tepkisi
Trump, Venezuela'nın dünyanın en büyük kanıtlanmış petrol rezervlerine sahip olmasını fırsat olarak görerek, en az 100 milyar dolarlık yatırım çağrısında bulundu.
Ancak Woods'un "uninvestable" (yatırım yapılamaz) ifadesi, Başkan'ı kızdırdı. Trump, toplantı sonrası ExxonMobil'i Venezuela'dan dışlama eğiliminde olduğunu belirterek, şirketi "fazla kurnaz oynamakla" suçladı.
Bu tehdit, enerji sektöründe yankı uyandırdı ve Exxon'un hisselerinde kısa süreli dalgalanmalara yol açtı.
Venezuela'da şu anda faaliyet gösteren tek büyük ABD şirketi Chevron. Washington'dan aldığı özel lisans sayesinde sınırlı operasyonlarını sürdürüyor.
Trump, Chevron'un varlığını diğer şirketler için bir örnek olarak sunsa da, ExxonMobil ve ConocoPhillips gibi firmalar, yıllardır süren kötü yönetim, ABD yaptırımları ve altyapı çöküşü nedeniyle riskleri yüksek buluyor. ExxonMobil'in resmi açıklamasında ise daha diplomatik bir ton kullanılarak, Trump yönetimi ve Venezuela hükümetiyle işbirliği halinde koşullarının iyileştirilebileceği vurgulandı.
Venezuela'nın Petrol Krizi
Venezuela, 300 milyar varilden fazla kanıtlanmış rezervle dünyanın en zengin petrol ülkesi olmasına rağmen, Nicolás Maduro rejiminin kötü yönetimi altında üretim dramatik şekilde düştü. Günlük üretim 3 milyon varilden 500 bin varile geriledi. Yaptırımlar ve altyapı sorunları, yabancı yatırımcıları uzak tutuyor.
ExxonMobil, geçmişte Venezuela'da yaşadığı kamulaştırma olayları nedeniyle milyarlarca dolarlık tahkim davaları kazanmıştı, bu da şirketin temkinli yaklaşımını açıklıyor.
Trump'ın Venezuela politikası, Maduro'yu devirme ve demokratik geçişi destekleme üzerine kurulu. Ancak enerji şirketlerinin direnci, bu planların ekonomik ayağını zayıflatıyor. Analistler, Woods'un açıklamasının Trump'ın enerji stratejisinde bir dönüm noktası olabileceğini belirtiyor, zira büyük petrol şirketleri olmadan Venezuela'nın toparlanması zor görünüyor.
Bu olay, ABD enerji politikasında hükümet ile özel sektör arasındaki gerilimi bir kez daha gözler önüne serdi. ExxonMobil'in tutumu, diğer şirketlere de ilham verebilir ve Trump'ın Venezuela vizyonunu sekteye uğratabilir.
