TBMM'den Geçti ve Yasalaştı! İşte Madde Madde Dev Torba Yasa Rehberi: Kimleri, Nasıl Etkileyecek?
TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilerek yasalaşan yeni torba kanun, başta medya sektörü, emniyet teşkilatı, esnaf ve şirketler olmak üzere Türkiye'nin idari ve mali yapısında çok kritik değişiklikleri beraberinde getirdi. Meclis Başkanvekili Celal Adan'ın oturumu kapatmasıyla resmiyet kazanan dev paketin tüm teknik detaylarını sizler için derledik.
İşte madde madde yeni torba yasanın getirdiği tüm düzenlemeler:
1. Medya ve Basın Dünyasında "İnternet Siteleri" Dönemi
Yasa, Basın İlan Kurumu (BİK) Teşkiline Dair Kanun'da köklü değişiklikler öngörüyor. Artık internet haber siteleri de resmi ilan/reklam alabilmek için tıpkı gazeteler gibi sıkı denetimlere tabi olacak.
Yeni Kriterler Geldi: Resmi ilan alan veya bekleme süresinde olan internet haber sitelerinin vasıfları; haber sayısı, içerik, kadro, okur sayısı ve en az yayın hayatı süresi kriterlerine göre BİK Genel Kurulunca belirlenecek.
1 İla 10 Gün Arası İlan Kesme Cezası: Belirlenen ödev ve sorumluluklara riayet etmeyen gazete, dergi ve internet sitelerine, ihlalin ağırlığına göre 1 günden 10 güne kadar resmi ilan ve reklam kesme müeyyidesi uygulanacak. Bu siteler aynı süreyle Kurumun diğer menfaatlerinden de mahrum kalacak.
Tekrar Halinde Cezalar Katlanacak: İhlalin tebliğinden itibaren 1 yıl içinde ilk tekrarda 5-15 gün, ikinci tekrarda 10-20 gün, üçüncü ve sonraki tekrarlarda 15-25 gün ilan kesme cezası verilecek.
Üst Sınır 60 Gün: İhlal süresi 1 ayı aşarsa ceza gün sayısı bir kat artırılacak. Birden fazla ihlal varsa cezalar toplanacak ancak bir defada uygulanacak toplam ceza 60 günü geçemeyecek. Kararlara karşı İdari Yargı yolu açık olacak.
2. Emniyet Teşkilatı'nda Rütbe Oranları ve Sağlık Mağduriyeti Çözümü
Emniyet Teşkilat Kanunu ve Polis Yüksek Öğretim Kanunu'nda yapılan değişikliklerle personel rejiminde yeni bir döneme geçiliyor.
Rütbelere Göre Yeni Kadro Oranları: Amir rütbelerinde bulunması gereken azami kadro oranları (toplam kadro sayısına göre) yeniden belirlendi:
1. Sınıf Emniyet Müdürü: 10 binde 65
2. Sınıf Emniyet Müdürü: 10 binde 75
3. Sınıf Emniyet Müdürü: 10 binde 90
4. Sınıf Emniyet Müdürü: 10 binde 100
Emniyet Amiri: 10 binde 300
Başkomiser: 10 binde 310
Komiser: 10 binde 320
Komiser Yardımcısı: 10 binde 330
Sağlık Mağduriyeti Yaşayan Polislere Hak: Eğitim kurumlarından sağlık şartları nedeniyle ilişiği kesilen, yargı kararıyla dönüp mezun olan ancak yine sağlık nedeniyle memuriyetten çıkarılanlar; 6 ay içinde başvurmaları halinde Genel İdare Hizmetleri Sınıfı'nda durumlarına uygun sivil memurluk kadrolarına atanabilecekler.
3. Taksici ve Servis Esnafına Vergi İstisnaları
Plaka Satışına KDV ve Gelir Vergisi Muafiyeti: Ticari kazancı gerçek usulde vergilendirilen mükelleflerin sahip olduğu taksi, dolmuş, minibüs ve umum servis araçlarına ait ticari plakaların devri (elden çıkarılması) hem KDV'den hem de Gelir Vergisi'nden istisna tutuldu.
Hasılat Esaslı Kazanç Tespiti: Elektronik ücret toplama sistemi olmayan ve hasılatının tamamını taksimetre mali cihazıyla belgeleyen taksici esnafı, talep etmesi halinde hasılat esaslı kazanç usulünden en fazla 3 yıl süreyle yararlanabilecek.
4. Şirketler ve Vatandaşlar İçin "Zorunlu E-Tebligat" Genişliyor
Vergi Usul Kanunu'ndaki değişiklikle Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın kurduğu elektronik tebligat sistemini kullanma zorunluluğu olanların kapsamı genişletildi:
Kimler Zorunlu? Kurumlar vergisi mükellefleri, gerçek usulde vergilendirilen gelir vergisi mükellefleri, kolektif ve adi komandit şirketler ile ÖTV'ye tabi araçları ilk iktisap (sıfır alım) eden gerçek ve tüzel kişiler e-tebligat sistemini kullanmak zorunda olacak.
Engelli ve Yaşlılara Muafiyet: %90 veya daha fazla maluliyeti olan engellilerin sisteme girme zorunluluğu bulunmayacak. 65 yaşını doldurmuş kişiler ise talep etmeleri halinde sistemden çıkabilecekler.
5 Gün Kuralı: Elektronik ortamda yapılan tebligatlar, muhatabın sistemine ulaştığı tarihi izleyen 5'inci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılacak.
5. Belediyeler, Gayrimenkul Satışları ve Gençlere Eğlence Vergisi Müafiyeti
25 Yaş Altına Vergi Yok: Belediye sınırlarındaki sirkler, lunaparklar ve biletle girilen tüm eğlence yerlerinde; 18 yaş altı çocuklardan ve tahsili devam eden 25 yaş altı öğrencilerden eğlence vergisi alınmayacak.
Belediye Taşınmazlarında Taksitli Satış: İl özel idareleri ve belediyelere ait taşınmazların satışında, en az %25'i peşin olmak kaydıyla kalan tutar en fazla 2 yılda ve 12 taksitle kanuni faiziyle ödenebilecek. Borç bitene kadar tapuda idare lehine ipotek tesis edilecek veya banka teminat mektubu istenecek.
6. Akaryakıt Sektöründe Sahte Belgeye Ağır Tedbirler
5 Kat Teminat Yetkisi: Akaryakıt ve LPG piyasasında vergi güvenliği için idarenin teminat tutarını artırma yetkisi 2 katından 5 katına çıkarıldı.
Lisans Engeli: Fatura ve belge sahteciliği (yanıltıcı belge) yaptığı vergi incelemesiyle tespit edilen tesisler için başka bir gerçek veya tüzel kişiye yeni lisans verilmemesi tedbiri EPDK tarafından uygulanacak. Suçlu bulunanların lisansları doğrudan iptal edilecek ve idari para cezalarının tamamı ödenmeden o tesise yeni lisans verilmeyecek.
7. Merkez Bankası (TCMB) Personeline Yeni Disiplin Rejimi
TCMB Kanunu'nda yapılan düzenlemeyle banka personeline verilecek disiplin cezaları; uyarma, kınama, kısa süreli ücret kesintisi, uzun süreli ücret kesintisi ve işe son verme olarak net şekilde sınırlandırıldı. Soruşturma, savunma hakları ve zaman aşımı süreleri yönetmelikle netleştirilecek.
8. Diğer Önemli Düzenlemeler
Araç Tescil Süresi Uzatıldı: Elektronik ortamda tescili mümkün olan araçların satıştan sonra tescil edilme süresi 3 iş gününden 15 iş gününe çıkarılarak vatandaşlara kolaylık sağlandı.
Deprem Bölgesi Konut Yatırımları: Deprem bölgesinde genel bütçeli kamu idarelerine bağışlanacak konutların yabancı kurumlara teslimindeki KDV muafiyet süresi 31 Aralık 2028'e kadar uzatıldı.
Ormanlarda Bakım Merkezleri: Devlete ait engelli ve yaşlı bakım/rehabilitasyon merkezlerinin ormanlık alanlarda açılmasına imkan tanındı.
Reklam Kurulu Büyüyor: Ticaret Bakanlığı bünyesindeki Reklam Kurulu'nun üye sayısı genel müdür yardımcılıklarından yapılan görevlendirmelerle 19'dan 23'e çıkarıldı.
