Türk İnternet Medya Birliği (TİMBİR) Genel Başkan Vekili Av. Cüneyd Altiparmak, haber sitelerinde yayımlanan sahte reklamlar konusunda medya kuruluşlarına önemli uyarılarda bulundu. Altiparmak, Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan'ın adı ve görsellerinin kullanıldığı, gerçeği yansıtmayan reklamların okuyucuları dolandırıcılık platformlarına yönlendirebildiğine dikkat çekti.
Altiparmak imzasıyla yapılan açıklamada, bazı haber sitelerinin reklam alanlarında "Fatih Karahan kovuldu", "Görevden alındı" veya "Canlı yayında gerçeği açıkladı" gibi sansasyonel başlıklarla hazırlanan reklamların tespit edildiği belirtildi. Bu reklamların gerçek bir habere dayanmadığı, tıklayan kullanıcıların haber sitesi görünümlü sahte sayfalara veya gerçek dışı yatırım fırsatları sunan dolandırıcılık platformlarına yönlendirildiği ifade edildi.
Reklamların kaynağı ve riskler
Açıklamada, söz konusu içeriklerin çoğunlukla yayıncı kuruluşların hazırladığı haberler olmadığı, üçüncü taraf programatik reklam ağları üzerinden otomatik olarak gösterildiği vurgulandı. Ancak bu reklamların güvenilir haber sitelerinde görünmesinin, okuyucularda içeriğin ilgili yayın kuruluşu tarafından yayımlandığı veya onaylandığı izlenimi oluşturabileceği kaydedildi. Bu durumun hem vatandaşların maddi kayba uğramasına hem de yayın kuruluşlarının güvenilirliğinin ve kurumsal itibarının zarar görmesine yol açabilecek ciddi bir risk taşıdığı belirtildi.
Dolandırıcıların, engellenen reklamların ardından farklı alan adları ve reklam hesapları kullanarak kampanyalarını yeniden dolaşıma sokabildiği bildirildi. Bu nedenle yalnızca tek bir bağlantının engellenmesinin yeterli olmayabileceği, reklam alanlarının ve yönlendirme adreslerinin düzenli biçimde takip edilmesi gerektiği ifade edildi.
Medya kuruluşlarına 9 maddelik tedbir listesi
TİMBİR üyesi medya kuruluşlarından gecikmeksizin uygulanması istenen tedbirler şöyle sıralandı:
1. İnternet sitelerindeki programatik reklam alanları düzenli olarak kontrol edilmelidir.
2. Kamu görevlilerinin, tanınmış kişilerin veya kurumların isim ve görsellerini kullanarak olağan dışı yatırım kazancı vadeden reklamlar derhâl engellenmelidir.
3. "Kovuldu", "Görevden alındı", "Canlı yayında açıkladı" ve benzeri sansasyonel ifadeler taşıyan reklamlar özellikle incelenmelidir.
4. Şüpheli reklam görüldüğünde ekran görüntüsü, reklam bağlantısı, yönlendirme adresi, reklamveren bilgisi ve görüntülenme tarihi mümkün olduğunca kayıt altına alınmalıdır.
5. Reklam, kullanılan reklam yönetim paneli üzerinden engellenmeli ve ilgili reklam ağına dolandırıcılık veya kimliğe bürünme gerekçesiyle bildirilmelidir.
6. Yalnızca görünen alan adı değil, aynı kampanyayla bağlantılı farklı yönlendirme adresleri ve reklam hesapları da takip edilmelidir.
7. Reklam hizmeti alınan ajanslar ve teknik servis sağlayıcılarla derhâl iletişime geçilerek kötü amaçlı reklamların önlenmesine yönelik filtrelerin güçlendirilmesi istenmelidir.
8. Haber içeriği ile reklam alanları arasındaki görsel ayrım belirginleştirilmeli; okuyucuların reklamları haber zannetmesini önleyecek açık "Reklam" veya "Sponsorlu İçerik" ibareleri kullanılmalıdır.
9. Kuruluşun sosyal medya hesapları ve internet sitesi üzerinden okuyucular bilgilendirilmeli; şüpheli yatırım bağlantılarına tıklamamaları, kişisel ve finansal bilgilerini paylaşmamaları konusunda uyarılmalıdır.
Üyelerin, kendi sistemlerinde karşılaştıkları benzer reklamları TİMBİR yönetimine iletmelerinin, sorunun kapsamının belirlenmesi ve ortak girişimlerde bulunulabilmesi açısından önem taşıdığı vurgulandı. Açıklamada, vatandaşları hedef alan dolandırıcılık faaliyetlerine karşı dijital yayıncılık ekosisteminin güvenliğini korumak, okuyucuların mağduriyetini önlemek ve medya kuruluşlarının itibarını muhafaza etmenin ortak sorumluluk olduğu belirtilerek tüm üyelerden konuya azami hassasiyet göstermeleri istendi.
