Parlamentoların Parlamentosu 137 Yaşında: IPU Tarihçesi ve İstanbul Zirvesi
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) ev sahipliğinde 15-19 Nisan 2026 tarihlerinde İstanbul’da toplanacak olan 152. IPU Meclisi öncesinde, gözler bu dev organizasyonun köklü geçmişine çevrildi.
30 Haziran 1889’da kurulan Uluslararası Parlamenterler Birliği (IPU), dünyanın ilk kalıcı çok taraflı siyasi örgütü olma unvanını taşıyor.
Barışın Mimarları: Passy ve Cremer
IPU, 19. yüzyılın sonlarında iki vizyoner parlamenter; Fransız Frédéric Passy ve İngiliz William Randal Cremer’in öncülüğünde hayata geçti.
Savaşların yerine diyaloğu ve barışçıl çözümleri koymayı hedefleyen bu hareket, 1889 yılında Paris’te yapılan "Uluslararası Arbitrasyon Konferansı" ile resmiyet kazandı.
Kuruluşundan bu yana IPU ile bağlantılı 8 ismin Nobel Barış Ödülü kazanmış olması, örgütün küresel barışa katkısını tescilliyor.
Modern Diplomasiye Öncülük Eden Yapı
Bugün 183 ulusal parlamento ve 15 ortak üyeye ulaşan IPU, modern uluslararası kurumların da temelini attı.
Milletler Cemiyeti (1919) ve Birleşmiş Milletler’in (1945) kuruluş süreçlerinde aktif rol oynadı.
2002 yılından bu yana BM Genel Kurulu’nda kalıcı gözlemci statüsüne sahip.
Lahey’deki Kalıcı Tahkim Mahkemesi’nin kurulmasına öncülük etti.
Cenevre’den İstanbul’a Uzanan Demokrasi Köprüsü
Merkezi Cenevre’de bulunan örgüt, günümüzde sadece barış değil; cinsiyet eşitliği, gençlerin siyasete katılımı ve sürdürülebilir kalkınma gibi konularda da dünya parlamentolarına rehberlik ediyor. 136 yılı aşan tarihinde "parlamentoların parlamentosu" haline gelen IPU, İstanbul’da yapılacak 152. Genel Kurul ile gelecek nesiller için umudu yeşertmeye devam edecek.
