Kuş Gribi Nasıl Önlenir? İngiltere’den Kümes Sahiplerine Yeni Biyogüvenlik Rehberi
LONDRA – (DEFRA / APHA)
İngiltere Çevre, Gıda ve Köy İşleri Bakanlığı (DEFRA) ile Hayvan ve Bitki Sağlığı Ajansı (APHA), kuş gribinin (avian influenza) yayılmasını önlemek amacıyla biyogüvenlik ve hijyen önlemlerine dair yeni kılavuz yayınladı.
Ülkede hâlen geçerli olan Kuş Gribi Önleme Bölgesi (AIPZ) kapsamında tüm kümes sahiplerinin yasal olarak sıkı kurallara uymaları zorunlu.
Kılavuz, hem ticari üreticiler hem de evde birkaç kuş besleyen vatandaşlar için hazırlanmış olup; kuşların yabani kuşlarla teması, barınakların bakımı, dezenfeksiyon uygulamaları ve kayıt tutma kurallarını detaylandırıyor.
Kuş Gribi Bulaşma Riskinin Temel Nedenleri
Yetkililere göre kuş gribi, genellikle şu yollarla bulaşıyor:
- Özellikle kaz, ördek, kuğu ve martı gibi yabani su kuşlarıyla temas,
- Hasta kuşların dışkısı veya tüyleriyle temas,
- Kirli giysiler, ayakkabılar, araçlar veya ekipmanlar aracılığıyla bulaşma.
Kümes sahiplerinin, veteriner hekimlerinden kuşlarının koşullarına özel risk değerlendirmesi ve biyogüvenlik önerileri alması tavsiye ediliyor.
Zorunlu Biyogüvenlik Önlemleri
- Kuşları Yabani Kuşlardan Uzak Tutun:
- Kaz ve ördekleri diğer kümes hayvanlarından ayrı bir alanda barındırın.
- Kuş yemleri ve suları yabani kuşların erişemeyeceği şekilde korunmalı.
Sulak Alanları Örtün veya Çitle Çevirin:
- Çiftlikte açık su kaynakları varsa, ağla kapatılmalı veya çitlerle sınırlandırılmalı.
Barınak ve Kümeslerin Bakımı:
- Çatılardaki delikler onarılmalı, yabani kuşlar ve kemirgenlerin girmesi engellenmeli.
- Tavanlardaki yosunlar temizlenmeli, su sızıntılarına karşı drenaj sistemleri açık tutulmalı.
Temizlik ve Dezenfeksiyon:
- Tüm sert yüzeyler, ekipmanlar ve araçlar DEFRA onaylı dezenfektan ile düzenli olarak temizlenmeli.
- Dezenfektanlar üretici talimatlarına uygun şekilde seyreltilmeli ve uygulanmalı.
Kıyafet ve Ayakkabı Hijyeni:
- Her girişte temiz giysi ve ayakkabı kullanılmalı.
- Mümkünse her kümes için ayrı tulum ve çizme bulundurulmalı.
- Giriş çıkış noktalarında ayak dezenfeksiyon havuzları bulundurulmalı.
Ziyaretçi ve Erişim Kontrolü:
- Kuşların bulunduğu alanlara sadece yetkili kişiler girebilir.
- Giriş-çıkış yapan kişilerin ve araçların kaydı tutulmalı.
Pest ve Kemerli Hayvan Kontrolü:
- Fare, sıçan, tilki, köpek ve kedi gibi hayvanlar hastalık taşıyabilir.
- Bu türlerin barınaklara ve yem stoklarına girmesi engellenmeli.
Yeni Kuş Eklerken Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Yeni alınan kuşlar önce ayrı bir alanda karantina altında tutulmalı.
- Veteriner kontrolü ve sağlık izleme programı zorunlu.
- Tüm yeni barınaklar önceden temizlenmeli ve dezenfekte edilmelidir.
500’den Fazla Kuşu Olan İşletmeler İçin Ek Kurallar
- Tesis, üç alan olarak ayrılmalı:
- Canlı kuş bölgesi (biosecure area)
- Özel (personel) bölgesi
- Kısıtlı erişim alanı (güvenlik bariyeri)
- Her bölgeye girişte araç ve ekipmanlar dezenfekte edilmeli,
- İçeriye giriş yapan personel ve araçların kayıtları tutulmalı.
Kuş Ölümleri, Yumurtalar ve Gübre Yönetimi
Bozulmuş yumurtalar, ölü kuşlar ve atık gübre hastalığın yayılma riski taşıdığı için hızlıca imha edilmeli.
DEFRA, hayvan atıklarının güvenli taşınması, depolanması ve imhasına dair yönergelerin takip edilmesini zorunlu kılıyor.
İnsanlara Risk Düşük, Pişmiş Ürünler Güvenli
Birleşik Krallık Halk Sağlığı Ajansı (UKHSA), mevcut kuş gribi türünün insanlar için çok düşük bir risk oluşturduğunu açıkladı.
Gıda Standartları Ajansı (FSA) ise iyi pişmiş tavuk eti ve yumurtaların tüketiminin tamamen güvenli olduğunu bildirdi.
İndirilebilir Kontrol Listeleri ve Afişler
Tüm kümes sahipleri için biyogüvenlik kontrol listesi ve uyarı afişleri hazırlandı.
Yerel yönetimler, çiftçiler ve hayvan sahipleri bu materyalleri indirebilir ve işletmelerinde sergileyebilir.
