ESMA Yıllık Veri Raporu: Dijital İlerleme, Yüksek Veri Kalitesi ve Ortak Denetim Dönemi
Avrupa Birliği’nin (AB) finansal piyasalar düzenleyicisi ve denetleyicisi Avrupa Menkul Kıymetler ve Piyasalar Otoritesi (ESMA), bugün (29 Mayıs 2026) regülasyon verilerinin kalitesi ve kullanımına ilişkin yıllık raporunu yayımladı. Raporda, veri kalitesindeki iyileşmeler ile veri kullanımındaki artışın birbirini besleyen pozitif bir döngü yarattığı, bunun da AB genelinde daha etkin bir piyasa izleme ve denetim sürecini desteklediği vurgulandı.
Bu yılki rapor; EMIR, SFTR, MiFIR, AIFMD ve MMFR gibi temel finansal veri setlerinde gözle görülür kalite artışını ortaya koyarken, ESMA ve ulusal yetkili otoritelerin (NCA'lar) bu verileri yatırımcı koruması ve finansal istikrar amacıyla çok daha yaygın şekilde kullandığını gösteriyor.
Veri Setlerinde Genişleme: DORA ve Prospektif Raporlaması Listede
Geçtiğimiz yıllarda kapsanan veri setlerine ek olarak, 2026 raporunun kapsamı yeni regülasyonlarla genişletildi. Dijital Operasyonel Dayanıklılık Yasası (DORA) kapsamındaki "BİT (Bilgi ve İletişim Teknolojileri) kaynaklı olay raporlamaları" ile Prospektüs (Prospectus) raporlamaları da artık ESMA'nın merkezi veri izleme ağına dahil edildi.
Bürokratik Yükü Azaltma Hamlesi: "Tek Seferde Raporlama"
Finansal kuruluşların üzerindeki operasyonel yükü ve veri karmaşasını azaltmayı hedefleyen ESMA, raporda şu kritik sadeleştirme adımlarına dikkat çekti:
Kanıt Toplama Çağrısı (2025): EMIR, MiFIR ve SFTR arasındaki mükerrer raporlamaların kaldırılması ve sistemin sadeleştirilmesi amacıyla paydaşlardan alınan geri bildirimler değerlendiriliyor.
"Tek Seferde Raporla" (Report Once) Yaklaşımı: Kurumların aynı veriyi farklı regülasyonlar için tekrar tekrar raporlamasının önüne geçilmesi planlanıyor.
Yatırım Fonları İçin Entegre Çerçeve: Yatırım fonu gereksinimlerini harmonize etmek, parçalanmış yapıyı azaltmak ve daha merkezi bir AB veri ortamı oluşturmak için entegre bir raporlama çerçevesi geliştiriliyor.
Gelişmiş Analitik Araçlar ve Otomasyon
ESMA, veri odaklı denetimi modernize etme stratejisinin bir parçası olarak otomasyonu ve yapay zekâ/gelişmiş analitik araçların kullanımını artırıyor. Ulusal otoritelerle (NCA) kurulan ortak paneller (dashboardlar) ve paylaşılan dijital araçlar sayesinde, AB genelinde koordineli bir veri inceleme süreci yürütülüyor.
Sonraki Adımlar ve Webinar
ESMA, yayımlanan bu kapsamlı raporun ana bulgularını ve teknik detaylarını sektör paydaşlarına aktarmak amacıyla 18 Haziran 2026 tarihinde halka açık bir webinar (çevrimiçi seminer) düzenleyecek.
